Güneş Kremleri Denizleri Kirletiyor:

1--Güneşte yanmamak ve çok fazla kızılötesi ışına maruz kalmamak için deniz banyosundan önce güneşten koruyucu kremler kullanılıyor. Bu maddeler kısmen organik bileşimler, kısmense UV filtresi etkisi gösteren anorganik nano partiküller barındırıyorlar. Ancak ciddi bir sorun var: 

Bu kimyasallardan bazıları hormon benzeri etki gösteriyor ve sperma fonksiyonunu bozabiliyorlar. Titandioksit gibi nano partiküller ise suda yaşayan hayvanlara zarar verdikleri gibi insanlarda da bağırsak enfeksiyonlarını tetikliyor. Koruyucu güneş kremleri titandioksit nano particilerindeki titan dışında, alüminyum, kadmiyum, bakır, mangan, kobalt, nikel ve kurşun gibi ağır metaller de içeriyorlar.

2--Bu metaller kremlerde genelde anorganik kimyasallarla bileşmiş ve deniz suyuna ne derecede karıştıkları henüz bilinmiyordu. Kantabria Üniversitesi’nden Araceli Rodrigu- ez-Romero ve ekibi bu konu üzerine odaklandı. Araştırma çerçevesinde ilk önce, Akdeniz suyu örneğinde 50 ko hızda çözündükleri incelendi.hesaplandı.

 Sonuçlara göre güneş kremi, deniz suyunda ilk önce istikrarlı kolloidler (metal ve nano partiküllü organik kimyasallardaki ağır çözünen damlalar) oluşturuyor. UV ışığının etkisiyle bu birikimler altı saat içinde yavaş yavaş metal açığa çıkarıyorlar. En fazla açığa çıkan metaller alüminyum, titan, molibden ve mangan.

2.1--Peki bu denizler için ne anlama geliyor? Araştırmacılar model hesaplamalarına bir kişinin ortalama olarak 18 gram güneş kremi kullandığını dikkate aldılar. Bu aslında önerilen miktarın yarısı kadar. Bu güneş kreminin dörtte biri deniz banyosu sırasında suya akıyor.

2.2--Bilgisayar simülas- yonları güneş kreminin suya karıştığı bölgedeki deniz suyu bileşiminin nasıl değiştiğini gösterdi. Modelden anlaşıldığı üzere güneş kremi, tek bir günde bile kıyıya yakın deniz suyundaki bazı metal oranlarını önemli ölçüde artırabiliyor.

2.3--En fazla artış titanda gözlemlenirken (%19,8) en az artış alüminyumda (%0,2) yaşandığı saptandı. Bakır, kobalt, mangan ve kadmiyum da önemli artışlar yaşandı diyor araştırmacılar. Söz konusu metaller, düşük oranda bile olsalar, sudaki yaşam üzerinde etkili olabilirler. Bilgisayar modelinde mesela kadmiyum ve kurşunun alg hücreleri üzerinde toksik etki yaptığı görüldü.

Kaynak:Sunscreens as a New Source of Metals and Nutrients to Coastal Waters, ACS Publications, 14.08.2019.