MAKALELER / Astreoit Tehlikeleri-Dünyanın








Astreoit Tehlikeleri-Dünyanın:

 

1--Asteroit ya da küçük gezegen, yörüngeleri çoğunlukla Mars ile Jüpiter gezegenleri arasında kalan gökcisimleri olarak tanımlanıyor.


2--65 milyon yıl önce dinozorlarda olduğu gibi insanların da bu çarpmadan sağ çıkma şansı pek yok.


3--İşte Amerikan Uzay ve Havacılık Dairesi NASA, etrafımızda dolaşan dev gök taşlarının çarpmasını engelleyecek bir proje üzerinde çalışıyor.


4--Proje danışmanlarından Humberto Campins'e göre, Dünya'ya çarpma ihtimali en yüksek olan asteroid 2008 EZ5. 2008'de keşfedilen bu asteroitin eni 230, boyu 710 metre.


4.1--Dünyaya çarpması halinde Hiroşima'ya atılan atom bombasından bir milyon kat daha güçlü bir patlama etkisi göstermesi bekleniyor.


4.2--NASA, yüzeyinden koparılacak 20 tonluk bir kaya parçası ile bu asteroidin Ay'ın yörüngesine sokulması üzerinde çalışıyor.


4.3--Yeryüzüne 470 milyon km uzaktaki asteroit saatte 90 bin km hızla ilerliyor. Peki bu asteroit yörüngesinden nasıl çıkarılacak?


5--Asteroitler güneş sisteminin oluşumundan arta kalan maddelerdir. Başıboş dolaşan göktaşlarının çoğu birbirine çarparak gezegenleri oluşturdu. Ancak çarpmayanlar beş milyar yıldır Güneş etrafında dönüyor.


5.1--Dünya'ya yakın asteroitler değişken bir yörünge çizerek hareket ediyor. Bazıları bu yüzden büyük tehlike oluşturuyor.


6--1908'de bir asteroid Sibirya'da yerleşim alanlarından uzak bir bölgeye düşmüş ve Lüksemburg büyüklüğünde bir alanı yerle bir etmişti. "Bu tür çarpmalar eskiden oldu, önlem almazsak tekrar olacaktır" diyor Champins.


7--Asteroitlerin Dünya'ya bu kadar yakın hareket etmesinin bazı avantajları da olabilir. Geçen yıl 2,4 milyon km mesafeden geçen bir asteroitin 5 trilyon dolar değerinde platin yüklü olduğu tespit edilmişti.


7.1--Özel şirketler asteroitlerden maden elde edilmesi üzerinde çalışma yürütürken NASA da özellikle su bulunması üzerinde duruyor.


7.2--Asteroitlerin çoğu metal yüklü olurken bazıları da su ile karışık karbondan oluşuyor. NASA'nın California'daki Dünya'ya Yakın Nesneler Merkezi'nden Paul Chodas'a göre, "Güneş Sistemi'ne açılırken astronotlar gelecekte su ve oksijen takviyesini asteroitlerden yapabilir".


8--Champins ise asteroitlerin toz ve kaya karışımından oluştuğunun tahmin edildiğini, ama bunun oranının bilinmediğini söylüyor.


9--Günümüzde astronotlar hem malzeme hem teknik destek bakımından her tür takviyesini Dünya'dan yapmak zorunda. NASA'nın 2030'ların ortasında Mars'a insan gönderme planının gerçekleşmesi teknolojide köklü yeniliklere bağlı.


10--NASA'nın Asteroit Yönlendirme Projesi işte burada devreye giriyor. Uzayda büyük bir kaya parçası bulup onu Dünya'ya yakın bir yerde yörüngeye oturtmayı amaçlayan bu proje birçok soruna çözüm olarak görülüyor.


10.1--İlk adım olarak asteroite robotlu bir uzay aracı gönderilecek. Üç ayaklı bu araç kaya parçasının üzerine konduktan sonra iki mekanik kol ile onu kavrayıp taşıyacak.


10.2--Böylece "yerçekimi traktörü" adı verilen teknikle asteroit bu kayaya doğru ve yeryüzünü tehdit etmeyecek bir yörüngeye çekilecek. Daha sonra Ay'a varmak için 80 milyon km yol katedecek. Uzay boşluğunda sürtünme olmadığı için bu kütleyi güneş enerjisiyle xenon gazını hızlandırma yoluyla kolayca itmek mümkün olacak.


10.3--Bu uygulama, Mars'a astronot gönderme planları için tasarlanan teknolojinin denenmesi olarak da işlev görecek.


11—Öte yandan yakın tarihli risk olarak 1998 OR2 adını taşıyan astroit tahminlere göre 29 Nisan 2020’de Dünya’nın yakınından geçecek.


11.1--NASA’nın birimlerinden Dünya’ya Yakın Nesne Çalışmaları Merkezi bu asteroidin çapının yaklaşık 4 km olduğunu söyledi


11.2--29 Nisan 2020-sabah 8.00’de Dünya’nın 6.3 milyon km yakınından geçeceği öngörülen asteroit Dünya’ya bu mesafeyle yaklaşırsa o kadar da tehlikeli olmayabilir


11.3--Ancak bilim kendini yanlışlayarak ilerlediğinden bu öngörü de değişebilir ve asteroidin yörüngesinin değişmesi, Dünya’ya çarpması da mümkün olabilir


11.4--Yarkovsky etkisi olarak bilinen ve Polonya asıllı Ivan Yarkovsky’nin tespit ettiği bir bilimsel bilgiye göre bir radyasyon asteroitte sıcaklık değişimine sebep olursa onun yönünü de değiştirebilir


11.5--Bir diğer bilimsel bilgi de yerçekimsel anahtar deliği olarak bilinir ve bir gezegenin yerçekiminin, yakından geçen bir cismi etkileyebileceği, yörüngesini değiştirerek kendisine çekebileceği anlamına gelir.


12—Astreoit riski konusunda yakın tarihli kayıtlara bakıldığında:


12.1-- 2013'te Rusya'nın Çelyabinsk kentine düşen ve Dünya'ya sadece 20 metre uzaklıkta atmosferde parçalanan bir asteroit bin 500 kişinin yaralanmasına sebep olmuştu.


12.2-- ESA tarafından yayımlanan 'Risk Listesi' güncellemesine göre, "2006QV89" adlı 131 fit çapındaki bir asteroit 9 Eylül'de Dünya'ya çarpabilme ihtimali varken bu risk gerçekleşmedi.


12.2.1--ESA, söz konusu asteroidin Dünya'ya çarpma ihtimalinin 'çok az' olduğunu belirtirken, bunun gerçekleşme ihtimalinin 7 bin 299'da 1 olduğu tahmin edilmekteydi.


12.2.2--Ajansa göre, asteroit şu anki seyrinde devam ederse, Dünya'yı yaklaşık 6.85 milyon kilometre teğet geçti.


12.2.3--NASA, 'potansiyel olarak tehlikeli asteroitler'i gezegenimize yaklaşık 7.5 milyon kilometre yaklaşan ve çapı 460 metreye ulaşanlar olarak sınıflandırıyor.


2--Astreoit Tehlikesini Haber Veren Yapay Zeka:

 

1--Bilim insanları, tüm asteroit veri ağlarını, yapay zeka ile Dünya’yı tehdit edebilecek asteroitlerin nasıl tanımlanacağı konusunda eğitti.

 

2--Leiden’ın güçlü süper bilgisayarı ALICE sayesinde işler yolunda gitti. Yapay zeka , asteroitleri tanımlama ve tespit etme konusunda eğitildi.

 

2.1--Yapılan tüm bu çalışmalar sonucunda, yapay zeka sinir ağı dünyaya çarpabilecek 11 farklı asteroit keşfetti.

 

4—Yoruma:

 

1—Yapay zeka programları tıpkı bir baston gibi destek programları olarak oldukça kullanışlı programlar olarak düşünülebilir.Yapılan işlerde süreci ciddi anlamda hızlandırabilir.Ancak herhalükarda bir uzmanın yararlandığı program olmalı ve son sözü uzman söylemeli.

 

Kaynak: 

1--https://www.tamindir.com

2-- https://www.bbc.com/turkce/haberler-dunya-

3-- https://listelist.com/nasa-2020-asteroit/





Makalenin İzlenme Sayısı : 682

Eklenme Tarihi : 29.11.2019

Önceki sayfaya geri dön.